नवी दिल्ली : आज अमेरिका-इस्रायल-इराण युद्धाचा 16 वा दिवस आहे. अमेरिकेचे अध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी सांगितले आहे की होर्मुझची सामुद्रधुनी खुली आणि सुरक्षित ठेवण्यासाठी अनेक देश युद्धनौका पाठवण्यात अमेरिकेसोबत सामील होतील. त्यांनी चीन, जपान, दक्षिण कोरिया आणि ब्रिटनलाही या मोहिमेत सामील होण्याचे आवाहन केले आहे.  ट्रम्प म्हणाले की होर्मुझची सामुद्रधुनीतून जाणाऱ्या देशांनी या सागरी मार्गाच्या सुरक्षिततेसाठी सहकार्य करावे आणि प्रभावित देशांनी त्यांची जहाजे या प्रदेशात पाठवावीत. त्यांनी असाही दावा केला की अलीकडील हल्ल्यांनंतर इराणची लष्करी क्षमता जवळजवळ नष्ट झाली आहे, जरी ड्रोन, समुद्री खाणी आणि कमी पल्ल्याच्या क्षेपणास्त्रांमुळे तो अजूनही धोका निर्माण करू शकतो.

 

इराणने ट्रम्प यांच्या धमक्यांना भीक घातली नव्हती

विशेष म्हणजे जगात इंधनाची वाहतूक ठप्प झाल्यानंतर ट्रम्प यांना उपरती झाली आहे का? असाही प्रश्‍न उपस्थित झाला आहे. अमेरिकन नेव्ही तैनात करतो, 20 पट हार्डर हल्ला करू वगैरे वल्गना करूनही इराणने ट्रम्प यांच्या धमक्यांना भीक घातली नव्हती. त्यामुळे ट्रम्प यांना आता मित्रांकडे मदतीसाठी विनंती करावी लागली आहे. होर्मुझची सामुद्रधुनी हा जागतिक ऊर्जा पुरवठ्यासाठी एक महत्त्वाचा सागरी मार्ग आहे, जो जगातील कच्च्या तेलाच्या व्यापाराच्या अंदाजे 20 टक्के वाहतूक करतो. दुसरीकडे, इराणने मित्र देशांना होर्मुझ अडथळा करणार नसल्याचे सांगताना अमेरिका आणि इस्त्रायलची कोंडी केली आहे.

 

दरम्यान, एलपीजी वाहून नेणाऱ्या दोन भारतीय जहाजांनी होर्मुझची सामुद्रधुनी सुरक्षितपणे ओलांडली आहे. इराणने या जहाजांना एक दिवस आधी जाण्याची परवानगी दिली होती आणि ते आता भारताच्या पश्‍चिम किनाऱ्याकडे जात आहेत. जहाजवाहतूक आणि जलमार्ग मंत्रालयाचे विशेष सचिव राजेश कुमार सिन्हा यांच्या मते, भारतीय ध्वजांकित एलपीजी वाहक शिवालिक आणि नंदा देवी यांनी शनिवारी होर्मुझची सामुद्रधुनी ओलांडली. दोन्ही जहाजे एकूण 92 हजार 700 टन एलपीजी भारतात घेऊन जात आहेत. अधिकाऱ्यांनी सांगितले की ही जहाजे गुजरातमधील मुंद्रा आणि कांडला बंदरांकडे जात आहेत आणि पुढील 2-3 दिवसांत ती भारतात पोहोचण्याची अपेक्षा आहे. मध्य पूर्वेतील शत्रुत्वाच्या उद्रेकानंतर होर्मुझच्या सामुद्रधुनीच्या पश्‍चिम भागात अडकलेल्या 24 जहाजांपैकी ही दोन्ही जहाजे होती.

यापूर्वी, भारतातील इराणचे राजदूत मोहम्मद फताली यांनी शुक्रवारी सांगितले की इराणने अनेक भारतीय जहाजांना जलमार्गातून जाण्याची परवानगी दिली आहे, जरी त्यांनी एकूण संख्या स्पष्ट केली नाही.