अयोध्या : अयोध्येच्या श्रीराम जन्मभूमी मंदिरातील देणगी चोरीचा तपास सुरू असतानाच आता मंदिराचे ट्रस्टी चंपत राय पुन्हा एकदा वादाच्या घेऱ्यात अडकले आहेत. आयोध्येत राहणाऱ्या हरीशंकर सफरीवाला यांनी चंपत राय यांच्यावर मंदिर बळकावल्याचे आणि फसवणूक केल्याचा आरोप केला आहे. तक्रारदार हरिशंकर सफारीवाला यांनी उत्तर प्रदेश सरकारने स्थापन केलेल्या एसआयटीकडे ही तक्रार दाखल केली आहे. या तक्रारीत त्यांनी श्री राम जन्मभूमी तीर्थ क्षेत्र ट्रस्टमधील कोट्यवधी रुपयांचा अपहार, देणगी निधीचा गैरवापर, मंदिराच्या मालमत्तेवर बेकायदेशीर ताबा, बनावट कागदपत्रे तयार करून मालमत्तेची खरेदी-विक्री आणि आर्थिक अनियमितता असे आरोप केले आहेत.
हरिशंकर सफारीवाला यांचा आरोप आहे की, ते अयोध्येच्या रामकोट बरहाटा येथील श्री राम निवास मंदिराच्या पंच समितीचे प्रमुख आहेत. त्यांची नियुक्ती तत्कालीन महंत रामगोपाल दास यांनी ३० डिसेंबर १९८७ रोजी केली होती. त्यानंतर, २ फेब्रुवारी २०१८ रोजी मंदिराच्या व्यवस्थापनाची रीतसर नोंदणी करण्यात आली, त्यानुसार ते मंदिराचे मुख्य कार्यकारी आणि प्रशासकीय प्रमुख आहेत. तक्रारीनुसार, ११ ऑगस्ट २०२१ रोजी अर्जदाराने आपल्या अधिकारांचा वापर करून वीरेंद्र दास उर्फ वीरू यांची मंदिराचे महंत म्हणून नियुक्ती केली. नियुक्ती पत्रात स्पष्टपणे नमूद केले होते की समितीच्या परवानगीशिवाय मंदिराची कोणतीही मालमत्ता विकली जाऊ शकत नाही.
मालमत्ता विकल्याचा आरोप
तक्रारदार हरी शंकर सफारीवाला यांचा आरोप आहे की, मंदिर आणि त्याची जमीन ही दैवी मालमत्ता नाही आणि तिची खरेदी-विक्री होऊ शकत नाही हे माहीत असूनही, चंपत राय यांनी इतरांसोबत मिळून अंदाजे ५८ दशलक्ष रुपये किमतीचा सौदा करण्याचा कट रचला. चंपत राय यांचा फोटो असलेल्या नोंदणीकृत जबाबातही, त्या जमिनीचा उल्लेख दैवी मालमत्ता नसलेला असाच करण्यात आला आहे.
असा आरोप आहे की या व्यवहारासाठी ७० लाख रुपयांची आगाऊ रक्कम देण्यात आली होती आणि २२ डिसेंबर २०२२ रोजी "बायनामा" नावाचा एक दस्तऐवज नोंदणीकृत करण्यात आला होता. तक्रारदार हरी शंकर यांचा आरोप आहे की, ही रक्कम मंदिराच्या खात्यात जमा न करता तिचा अपहार करण्यात आला.
मंदिर ताब्यात घेतल्याचे आरोप
तक्रारीत म्हटले आहे की, अर्जदार आणि इतर पंचांना मंदिराच्या आवारात प्रवेश करण्यापासून रोखण्यात आले आणि मंदिराचे कार्यालय ताब्यात घेण्यात आले. त्यात असा आरोप आहे की, मंदिराची कपाटे, फर्निचर आणि इतर वस्तू, तसेच देवतेची मूर्ती, तिचे दागिने, सोन्याचा मुलामा दिलेला पलंग आणि सोन्या-चांदीची भांडी देखील जप्त करण्यात आली.
दागिने गहाळ झाल्याचे आरोप
मंदिरातील देवतांच्या दागिन्यांचा कोणताही स्पष्ट हिशोब नाही. २ ऑगस्ट २०२४ रोजी नोंदणीकृत नोटीस पाठवण्यात आली होती, परंतु कोणताही प्रतिसाद मिळाला नाही, असे तक्रारीत म्हटले आहे. तक्रारीत असाही आरोप आहे की विविध प्रशासकीय अधिकारी, पोलीस अधिकारी आणि ट्रस्टच्या अधिकाऱ्यांकडे तक्रारी करण्यात आल्या, परंतु कोणतीही कारवाई करण्यात आली नाही.
भाडेकरूंकडून खंडणी वसूल केल्याचे आरोप
हरी शंकर यांचा आरोप आहे की, मंदिराची दुकाने आणि इमारती खाली करण्याच्या नावाखाली, चेक किंवा ड्राफ्ट व्यतिरिक्त, रोख रक्कम देखील घेण्यात आली, ज्याचा कोणताही हिशोब उपलब्ध नाही.
एसआयटीकडे केलेल्या तक्रारीतील प्रमुख मागण्या
१. राम निवास मंदिराचा ताबा त्याच्या मूळ व्यवस्थापन समितीला परत करावा.
२. सर्व देवतांच्या मूर्ती आणि त्यांचे दागिने सुरक्षितपणे परत करून त्यांची तपासणी करावी.
३. मंदिराचा परिसर रिकामा करून पंचायत समितीला तिचे कार्यालय, फर्निचर आणि इतर वस्तू परत कराव्यात.
४. ताबा न देता कथित खोट्या निवेदनाच्या आधारे दिलेले ७० लाख रुपये ट्रस्टला परत करावेत.
५. या कथित अनियमिततेत ट्रस्टचे किती सदस्य सामील होते, किती पैशांचा अपहार झाला आणि मंदिराची कोणती मालमत्ता काढून नेण्यात आली किंवा विकण्यात आली, हे निश्चित करण्यासाठी संपूर्ण प्रकरणाची चौकशी करावी.
६. एसआयटीला योग्य वाटल्यास, झालेल्या नुकसानीची भरपाई म्हणून मंदिर व्यवस्थापन समितीला किमान ५ कोटी रुपयांची नुकसान भरपाई देण्यात यावी.
